“Eens een leuk project over migratie” en andere clichés rond participatief erfgoed en superdiversiteit. Avondlessen uit Café Baobab.
Veel goede bedoelingen en een stevige dosis enthousiasme. Daar begint elk goed erfgoedproject mee: Of het nu met de klas, vanuit een museum of binnen een organisatie is. Migratie is tegenwoordig een populair thema om ‘participatief’ mee aan de slag te gaan, maar het heeft ook heel wat valkuilen. In deze workshop willen we die bespreekbaar maken, vertrekkend van onze eigen ervaringen in Café Baobab. Vanuit deze legendarische aankomstplek voor Afrikaanse diaspora in Gent, werd in december 2025 een boeiend traject opgestart waarin de vele verborgen geschiedenissen rond Baobab naar boven worden gebracht, samen met de rechtstreeks betrokkenen bij het café. We gebruiken hiervoor de methode ‘negotiating narratives’, een innovatieve co-creatieve methode gericht op democratisering van erfgoed in superdiversiteit, die in de afgelopen jaren werd uitgewerkt in het kader van het baanbrekend participatief erfgoedproject De Vierkante Kilometer (Tina De Gendt ism STAM Stadsmuseum Gent). Wat zijn de mogelijkheden en de beperkingen? Hoe werkt het precies? En op welke manier worden instrumentalisatie, tokenisme en extractivisme erdoor tegengegaan? Na een korte introductie over het project en de uitdagingen, gaan we met de aanwezigen in gesprek rond drie spanningsvelden en de bijhorende clichés: (1) tussen participatie en gemeenschap, (2) tussen oral history en vertrouwen, en (3) tussen positionaliteit en storytelling.In de workshop reflecteren we over de manier waarop betrokkenheid, macht, verantwoordelijkheid en zorg een rol kunnen spelen in de toekomstige publiekshistorische praktijk. Deze workshop biedt geen vast recept maar wel handvaten en vooral de uitnodiging met elkaar in gesprek te blijven gaan.